شرکت و انواع آن
شرکت در اصطلاح به معنی مشارکت، و تسهیم مال یا کاری مشخص است. در تعریف حقوقی، به ایجاد قرارداد مابین شرکاء برای تقسیم سود و زیان ناشی از انجام عملیات، شرکت گویند. شرکتها خود به دو دستهی مدنی و تجاری طبقه بندی میشوند. شرکتهای مدنی و تجاری دارای تفاوتهای بیشماری هستند برای مثال شرکتهای مدنی دارای شخصیت حقوقی نبوده و در جایی ثبت نمیشوند در حالی که شرکتهای تجاری دارای شخصیت حقوقی به شکل مستقل از شرکاء و سهامداران بوده و حتما باید در اداره ثبت شرکتها به ثبت برسند.
شرکتهای تجاری ؟
به اجتماعی از افراد که مطابق با قانون تجارت دارای شخصیت حقوقی مستقل از موسسین و شرکاء هستند، شرکت گفته میشود. برای به ثبت رساندن یک شرکت و اطلاع رسانی آن به سایر افراد، بایستی در اولین فرصت اقدام به ثبت آگهی رسمی کرد. در این صورت شرکتهای تجاری به محض ثبت در اداره ثبت شرکتها، از حق رای، اقامتگاه و تابعیت شرکتهای تجاری، بر خوردار خواهند شد. همچنین ورشکستگی و یا انحلال مجموعه ، میتواند باعث منحل شدن شرکتهای تجاری شود.
ویژگیهای شرکتهای تجاری
– دارای شخصیت حقوقی مستقل از شرکاء هستند.
– ثبت آنها در مرجع ثبت شرکتها، از طریق سامانه ثبت شرکتها الزامی است.
– دارای تمام حقوق اشخاص حقیقی هستند لذا مالکیت اموال و دارایی های آنها متعلق به خود شرکت و نه شرکاء آن است.
– اداره امور آنها، بر عهده هیات مدیره و گاها مجامع عمومی است پس تصمیم گیری در مورد تمامی امور، نیاز به اتفاق نظر تمامی شرکاء ندارد و رای اکثریت آراء کافی است.
تاریخچه به وجود آمدن و ثبت شرکتها در ایران:
در سال ۱۳۰۳ اولین قانون تجارت در ایران راجع به شرکتهای تجاری تدوین شده است و پس از آن در سال ۱۳۰۴ قوانین 12 فروردین و ۱۲ خرداد به تصویب رسید. اولین قانون رسمی به ثبت رسیده در قانون تجارت ایران در تاریخ ۲ اردیبهشت ۱۳۱۱ مصوب شد. سپس در تاریخ ۲۴ اسفند سال ۴۷ قانون تجارت مصوب به موجب لایحه اصلاحی، اصلاح گردید و هم اکنون نیز مورد استفاده است.
لزوم آشنایی با انواع شرکتها:
در این مقاله سعی شده با تعریف انواع شرکتها، ویژگیها، نحوه دسته بندی و قوانین آنها بیشتر آشنا شویم زیرا در حال حاضر بیش از یک میلیون شرکت تجاری اعم از دولتی، تعاونی و عمومی در حال فعالیت هستند و هر شخصیت حقیقی و حقوقی ممکن است برای رفع نیازهای خود اقدام به راه اندازی شرکت تجاری کند. در قانون تجارت ایران انواع شرکتها بر اساس تفاوتها در زمینههای مختلفی مثل اختیارات و تکالیف، میزان سرمایه مورد نیاز، نحوه تصمیم گیری و … دسته بندی و بررسی میشوند.
طبق ماده ۲۰ قانون تجارت ایران، شرکتهای تجاری به ۷ قسم طبقه بندی میشوند
۱. شرکتهای سهامی ( تنها سرمایه در آنها دخیل است)
۲. شرکتهای با مسئولیت محدود ( تنها سرمایه در آنها دخیل است )
۳. شرکتهای تضامنی ( شخصیت اعتباری و ضمانت شرکاء درآنها دخیل است )
۴. شرکتهای نسبی ( شخصیت اعتباری و ضمانت شرکاء درآنها دخیل است )
۵. شرکتهای مختلط سهامی ( آمیخته ای از شخصیت اعتباری، ضمانت شرکاء و سرمایه در آنها دخیل است )
۶. شرکتهای مختلط غیرسهامی ( آمیخته ای از شخصیت اعتباری، ضمانت شرکاء و سرمایه در آنها دخیل است ) ۷. شرکتهای تعاونی تولید و مصرف ( تعدد شرکاء در آنها دخیل است )
شرکتها سهامی:
یک